Web sitemize hoşgeldiniz, 22 Eylül 2017

Kolanjiokarsinom Nedir? Belirtileri, Teşhisi ve Risk Faktörleri

Kolanjiokarsinom, safra yolları kanseri tıbbi terimidir. Safra kanalı karaciğerden ince bağırsağa safra taşır. Kolanjiokarsinomların yaklaşık %95’i histolojik şekilde (tümör hücreleri mikroskopta incelendiğinde hangi tür tümör hücreleri olduğu görülür) adenokarsinom olarak sınıflandırılır.

Ayrıca Bakınız: Safra Yolları Kanseri

Safra yollarını hizalayan epitel hücrelerinde kolanjiokarsinom gelişir. Genel olarak, kolanjiokarsinomalar karaciğerdeki safra yollarında (intrahepatik), karaciğerin hemen dışındaki safra kanallarında (perihilar) ve distal safra yollarında görülür. Kolanjiokarsinomların çoğunluğu (yaklaşık %60-70) perihilar bölgede görülür. Distal duktal sistemden %25, intrahepatik duktal sistemden %5-10 görülür.

Kolanjiokarsinomlar, ampulla vateri (ampuller kanser) veya safra kesesinden kaynaklanan kanseri içermez. Sağ ve sol kanalların ortak safra kanalını oluşturmak üzere bir araya geldiği alanı içeren kolanjiokarsinomlar özel bir isme sahiptir. Bunlara Klatskin tümörleri denir.

Ayrıca Bakınız: Klatskin Tümörü Nedir?

Kolanjiokarsinomlar, nadir görülen tümörlerdir. Orta Doğu’da ve Asya’da karaciğer flukesi yaygınlığı, yaygın bir paraziter enfeksiyon ve safra taşı insidansının artması nedeniyle kolanjiokarsinoma prevalansı yüksektir. Kolanjiokarsinom yaşlı insanlarda görülme eğilimindedir. Teşhisi konulan her üç kişiden ikisinin 65 yaşın üstünde olduğu tahmin edilmektedir. Kolanjiokarsinom ve karaciğer kanseri insidansının yükseldiğini gösteren veriler vardır.

Kolanjiokarsinom Belirtileri ve Bulguları

Aşağıda kolanjiokarsinom semptomları ve bulguları yer almaktadır:

  • Yorgunluk, bitkinlik
  • Kilo kaybı (açıklanamayan)
  • Dışkının beyaz renkli olması
  • Deri ve göz beyazlarının sarımtırak renk alması (sarılık)
  • Cildin aşırı derecede kaşınması
  • Karın ağrısı

Eğer sürekli yorgunluk, karın ağrısı gibi semptomlar yaşıyorsanız ve sarılık şüphesi varsa, mutlaka doktorunuza danışınız.

Kolanjiokarsinom Teşhisi Nasıl Yapılır?

Şu an kolanjiokarsinom taramasında veya tanısında etkili olduğu gösterilen herhangi bir test yoktur. Bununla birlikte, kolanjiyokarsinomda tedavi etkinliğinin izlenmesine yardımcı olmak için kullanılabilecek birkaç kan testi mevcuttur. Bu testler arasında Karsinoembriyonik Antijen (CEA) ve Kanser Antigen 19-9 (CA 19-9) bulunur.

CEA taraması, genellikle fetal gelişme ile ilişkili olan, ancak belirli kanser türlerinde insanlarda yükseldiği gösterilen bir proteini tarar; çoğunlukla kolon kanseri. CEA bazı akciğer, göğüs, pankreas, yumurtalık kanseri ve kolanjiokarsinomalarda da yükselebilir. Bir CEA taraması; siroz, enfeksiyon, pankreatit ve inflamatuar bağırsak hastalığı gibi kanserli olmayan çeşitli tıbbi durumların yükselmiş bir CEA’ya neden olabileceği için tam bir test değildir. Sigara kullanımının da CEA kan düzeylerini arttırdığı biliniyor.

Çalışmalarda, kolanjiokarsinom bulgusunda CA 19-9’un kullanımı araştırıldı. CA 19-9’un yükselmiş seviyeleri pankreas kanseri bulunan kişilerde en sık görülen durumdur. Ancak kolon ve mide kanserlerinde ve kolanjiokarsinomda yükselebilir. Siroz, pankreatit, kolanjit ve safra kesesi taşları da dahil olmak üzere kanserli olmayan çeşitli tıbbi durumlar da yükselmiş CA 19-9’a neden olabilir.

CA 19-9’un kolanjiokarsinoma uygulanmasında çeşitli zorluklar vardır. Bunlara bir kanserin varlığını göstermek için bir CA 19-9’un ne kadar yüksek olması gerektiğini belirleme zorluğu dahildir. Halen, CA 19-9 için en iyi kullanım kolanjiokarsinom için bir tarama testi olmayabilir, daha ziyade hastalığın tedavilere cevap verip vermediğini kontrol etmenin bir yolu olabilir. Primer sklerozan kolanjit hastası olanlar gibi kolanjiokarsinom için yüksek riskli kişileri taramak amacıyla hem CEA, hem de CA 19-9 testlerinin sonuçlarını kullanmak için çalışmalar devam etmektedir.

Kolanjiokarsinom tanısından şüphelenildiğinde kullanılan görüntüleme testleri (röntgen, BT taramaları, MR’ler) etkin tarama araçları olarak bulunamamıştır.

Kolanjiokarsinom: Risk Faktörleri ve Önlemler

Kolanjiokarsinom ile ilişkili risk faktörleri arasında yaş, obezite, hepatit ve ailenin tıbbi geçmişi sayılabilir. Bununla birlikte primer sklerozan kolanjit (PSC), ülseratif kolit, koledok kistleri ve safra yolları enfeksiyonları (tifo taşıyıcılarında meydana gelenler gibi) da dahil olmak üzere kolanjiyokarsinoma riskini artırabilen bazı tıbbi durumlar da vardır.

Bazı kimyasallara maruz kalma ile nitrosaminler, dioksin, asbest ve poliklorlu bifeniller ve kolanjiyokarsinom arasında olası bir bağ vardır.

Kolanjiokarsinomu önlemeye yönelik birkaç öneri mevcuttur. Uzmanlar daha önce bahsedilen kimyasallara maruz kalmanın azaltılmasını önerir. Hepatit aşıları, kolanjiokarsinom riskini azaltabilir. Ayrıca her yıl rutin bir fizik muayene ve laboratuvar testleri, egzersiz yapmak, sigara içmemek (ya da başlamamak!) ve herhangi bir şüpheli durumda doktora danışmak önemlidir.

Önerilen Makaleler:

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz